Od stycznia 2024 roku w Polsce została wprowadzona nowa opłata od produktów rolnych, która ma na celu wspieranie Funduszu Ochrony Rolnictwa oraz zwiększenie stabilności sektora rolnego. Ta nowa inicjatywa podatkowa ma na celu lepsze zabezpieczenie dochodów rolników w obliczu zmieniających się warunków klimatycznych, rynkowych oraz zagrożeń dla produkcji rolnej. Nowa opłata budzi zarówno nadzieje na poprawę sytuacji rolników, jak i obawy co do możliwych kosztów dla konsumentów i przedsiębiorców.

Opłata od produktów rolnych jest obowiązkowym świadczeniem finansowym od stycznia 2024r. nakładanym na przedsiębiorstwa zajmujące się handlem i przetwórstwem produktów rolnych. Składki te będą przeznaczane na wsparcie funduszu ochrony rolnictwa, który odgrywa kluczową rolę w ochronie gospodarstw rolnych przed stratami wynikającymi z klęsk żywiołowych, chorób zwierząt, zmian w polityce handlowej oraz innych niespodziewanych sytuacji wpływających na sektor rolniczy. W założeniu ma to zwiększyć bezpieczeństwo finansowe rolników oraz zminimalizować wpływ niespodziewanych kryzysów na produkcję i rynek produktów rolnych.

Opłata na Fundusz Ochrony Rolnictwa wynosi 0,125% wartości netto nabytych produktów rolnych przez podmioty skupujące takie produkty w celu ich przechowywania, obrobienia, przetworzenia lub dalszej odsprzedaży

Wartość netto produktów rolnych nabytych od producenta rolnego jest ustalana na podstawie faktur VAT i faktur VAT RR.

Opłatę uiszczana się za okresy kwartalne w terminie do ostatniego dnia roboczego miesiąca następującego po danym kwartale. Pierwsze wpłaty na Fundusz powinny być dokonane od II kwartału 2024 r. za okres od 1 stycznia do 31 marca 2024 r

Opłata dotyczyć będzie głównie produktów takich jak:

• Zboża i inne rośliny uprawne.

• Produkty pochodzenia zwierzęcego, takie jak mleko, mięso i jaja.

• Warzywa, owoce oraz rośliny strączkowe.

• Inne produkty rolne, które stanowią podstawę polskiego eksportu rolnego.

Nowa opłata ma pomóc zrealizować kilka głównych celów:

• Wsparcie funduszu ochrony rolnictwa: Opłata ta zasili fundusz, z którego wypłacane będą odszkodowania dla rolników w przypadku klęsk żywiołowych, spadku cen, chorób czy innych zagrożeń dla produkcji rolnej.

• Stabilizacja sektora rolnego: Wobec zmian klimatycznych i niestabilności rynkowej, środki z funduszu mają umożliwić rolnikom szybsze dostosowanie się do nowych warunków oraz zapewnić im wsparcie finansowe w trudnych momentach.

• Inwestycje w bezpieczeństwo żywnościowe: Środki zgromadzone z opłat mogą być również przeznaczone na modernizację infrastruktury rolniczej oraz wdrażanie innowacji, które zwiększą wydajność i odporność gospodarstw rolnych.

• Ochrona interesów konsumentów: Dzięki funduszowi ochrony rolnictwa konsumenci mogą liczyć na mniejsze wahania cen produktów rolnych w sklepach, gdyż rolnicy będą mieli możliwość szybszego pokrycia strat i powrotu do produkcji.

Dla rolników: Wprowadzenie opłaty może przynieść wymierne korzyści, jeśli mechanizm wypłat z funduszu ochrony rolnictwa będzie efektywnie działał. W przypadku strat, które mogą dotknąć gospodarstwa rolne, rolnicy będą mieli możliwość szybszego ubiegania się o wsparcie finansowe, co może ograniczyć ryzyko utraty płynności finansowej i zabezpieczyć ich dochody.

Dla konsumentów: Wzrost kosztów produkcji może przełożyć się na wzrost cen niektórych produktów rolnych, choć rząd zapewnia, że wpływ ten będzie minimalny. W założeniu fundusz ma stabilizować ceny na rynku poprzez szybkie reagowanie na zakłócenia w produkcji, co powinno ograniczyć długofalowe podwyżki.

Dla przetwórców i handlowców: Przedsiębiorstwa zajmujące się skupem i przetwórstwem produktów rolnych mogą odczuć dodatkowe obciążenie finansowe, co może wpłynąć na ich rentowność. Nowa opłata wymagać będzie od nich odpowiedniego rozliczania i ewidencjonowania transakcji związanych z produktami rolnymi.

Opłata od produktów rolnych, jest środkiem mającym na celu zwiększenie stabilności sektora rolnego oraz wsparcie rolników w obliczu różnorodnych wyzwań. Przewidywane wsparcie z funduszu ochrony rolnictwa może ułatwić gospodarstwom przetrwanie okresów kryzysowych, a konsumentom zapewnić stabilność cen produktów. Jak każda nowa opłata, również i ta wzbudza pewne obawy dotyczące jej wpływu na rynek, jednak w długoterminowej perspektywie ma stanowić skuteczne narzędzie do ochrony i rozwoju polskiego rolnictwa.